[2017-01-11] Grexit: «Μπαμπούλας» ή υπαρκτό σχέδιο για την σταθεροποίηση της ευρωζώνης; (T.Σ.)

Grexit: «Μπαμπούλας» ή υπαρκτό σχέδιο για την σταθεροποίηση της ευρωζώνης;

Η αποτυχία της Αριστεράς να ανατρέψει το σκηνικό προς όφελος της εργατικής τάξης.

Η πρόσφατη τοποθέτηση του Βενιζέλου σε επιτροπή της Βουλής για το χρέος, σύμφωνα με την οποία ο Σόιμπλε του πρότεινε το 2011 σχέδιο Grexit, το οποίο απέρριψε, έχει ανοίξει μια συζήτηση (ξανά) για το αν η ευρωζώνη επεξεργάστηκε ποτέ σχέδιο αποπομπής της Ελλάδας ή αν τελικά τέτοιο σχέδιο δεν υπήρχε και αποτελούσε τον «μπαμπούλα» για να υποκύψουν οι κυβερνήσεις στο Μνημόνιο ή/και μια τρομοκρατική ρητορεία με στόχο την πολιτική απομόνωση της Αριστεράς που προγραμματικά ήταν με την έξοδο από το ευρώ.

Με δήλωση του Π. Λαφαζάνη θέλησε να απαντήσει στις αιτιάσεις του Βενιζέλου το γραφείο τύπου της Λαϊκής Ενότητας. Διαβάζουμε πως «Δεν είναι το καλύτερο να σπεύδουν ορισμένοι να εμφανίζονται ως «παπαγάλοι», υπαρκτών ή ανύπαρκτων, πραγματικών ή ευφάνταστων, προτάσεων του Β. Σόιμπλε για το εθνικό νόμισμα, τις οποίες ο ίδιος δεν έχει ποτέ υιοθετήσει ανοικτά[1]. Η τοποθέτηση αυτή  είναι μια επίσημη δημόσια θέση και γι αυτό αναφέρεται εδώ, ωστόσο δεν διαφέρει καθόλου από αντίστοιχες θέσεις που εκφράστηκαν σε όλη την περίοδο 2010-2016 από την συντριπτική πλειοψηφία της ελληνικής Αριστεράς.

Από την αρχή της κρίσης και τις πρώτες προσπάθειες προσέγγισης μιας πολιτικής πρότασης με βάση τα συμφέροντα της εργατικής τάξης με την Πρωτοβουλία των Αριστερών Οικονομολόγων κλπ καλλιεργήθηκε (και παραμένει στις αντιλήψεις της Αριστεράς) η αντίληψη ότι η κατάργηση του Μνημονίου ήταν κάτι εύκολο και πως τα σοβαρά ζητήματα όπως το χρέος και η σχέση της χώρας με την ευρωζώνη μπορούσαν να λυθούν με επίκληση του διεθνούς δικαίου και άγραφους νόμους περί ανάκτησης της χαμένης λαϊκής κυριαρχίας και εθνικής ανεξαρτησίας. Η Αριστερά είχε (και πιθανώς διατηρεί) την εκτίμηση ότι η καπιταλιστική κρίση είναι μεν παγκόσμια και βαθιά, χωρίς όμως να κατανοεί συγκεκριμένα τι θα σήμαινε για την παγκόσμια οικονομία ένα ενδεχόμενο ατύχημα (χρεωκοπία της Ελλάδας) είτε λόγω αδυναμίας της ελληνικής (και ευρωπαϊκής) αστικής τάξης να προλάβουν μια ανεξέλεγκτη κατάρρευση (χρεωκοπία), είτε λόγω μιας επαναστατικής κρίσης που θα οδηγούσε στην διακοπή (μονομερή διαγραφή) αποπληρωμής του ελληνικού χρέους. Άσχετα όμως με το τι πιστεύει καθένας για την στάση της Αριστεράς, σίγουρα υποτίμησε εξαρχής την άποψη που είχαν οι ίδιοι οι αστοί ηγέτες της ευρωπαϊκής ένωσης για το ζήτημα. Και αυτό φάνηκε εκ του αποτελέσματος, από τις βλακώδεις απόψεις για νομική διεκδίκηση της διαγραφής του χρέους μέχρι την παρδαλή θέση για έξοδο από το ευρώ (και επιστροφή στη δραχμή) με την ταυτόχρονη παραμονή στην ΕΕ. Η Αριστερά φαίνεται πως δεν εκμεταλλεύτηκε προς όφελος της εργατικής τάξης, της τάξης που υποτίθεται ότι εκπροσωπεί, την εύθραυστη παγκόσμια οικονομία και εγκλωβίστηκε στα διλλήματα των αστών πολιτικών και οικονομολόγων.

Επιστρέφοντας όμως στη συζήτηση περί Grexit και για το αν υπήρχαν πραγματικά ή δήθεν μυστικά ή φανερά σχέδια έχει αξία να παρακολουθήσουμε τι άποψη είχε ο ίδιος ο Σόιμπλε το 2010. Σε άρθρο του στις 10 Μάη του 2010 στους Financial Times[2] αναφέρει πως η ρευστότητα προς μια χώρα της ευρωζώνης δεν πρέπει να θεωρείται ποτέ δεδομένη γιατί η χώρα πρέπει να δεχτεί να εφαρμόσει σκληρές μεταρρυθμίσεις και μάλιστα χωρίς να έχει δικαίωμα ψήφου σε ζητήματα που την αφορούν. Επίσης, η περίπτωση να επιλέξει κάποια χώρα την χρεοκοπία μπορεί να αποτελεί, υπό συνθήκες, καλύτερη επιλογή μπροστά σε μια δυσάρεστη πραγματικότητα. Αν κάποια χώρα-μέλος, όπως αναφέρει, δεν συμμορφώνεται τότε πρέπει να στερείται γενικά την ψήφο της στο Eurogroup. Ακόμα θα πρέπει, όταν δεν μπορεί να σταθεροποιήσει την οικονομία της ή να ανακτήσει την ανταγωνιστικότητα της, ως τελευταίο καταφύγιο, να αποχωρήσει από την ευρωζώνη παραμένοντας μέλος της ΕΕ. Αυτά λοιπόν το Μάη του 2010. Στην Ελλάδα κυβέρνηση ήταν το ΠΑΣΟΚ. Ο Σόιμπλε φωτογραφίζει τα μετέπειτα PIGS (Πορτογαλία-Ιρλανδία-Ελλάδα-Ισπανία) και ειδικά τον μεγάλο ασθενή, την Ελλάδα.

Όμως δεν αφορά προσωπικά τον Σόιμπλε το ζήτημα. Στις 18 Μάη του 2012 η Deutsche Bank στο οικονομικό της δελτίο συζητά το σχέδιο ενός διπλού νομίσματος, του «Geuro», σχέδιο που λαμβάνει υπόψη την άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ και  την διακήρυξή του για μη-συμμόρφωση με την Τρόικα (The Geuro: A parallel currency for Greece?). Συγκεκριμένα περιγράφει μια κατάσταση όπου μια μελλοντική κυβέρνηση του Σύριζα θα ερχόταν σε ρήξη, αλλά όχι σε έξοδο από την ευρωζώνη, και η ευρωζώνη από την πλευρά της δεν θα επεδίωκε την αποβολή της. Μια διαδικασία όπου θα αμφισβητείτο η παρουσία της Τρόικα στην Ελλάδα, από την πλευρά της ελληνικής κυβέρνησης, και το Geuro θα αποτελούσε το παράλληλο (εθνικό) νόμισμα. Σύμφωνα με την τράπεζα θα ήταν στο χέρι της ελληνικής κυβέρνησης να προχωρήσει σε μεταρρυθμίσεις για να συγκρατήσει την αρχική χαμηλή ισοτιμία του Geuro έναντι του ευρώ και μελλοντικά να την ενισχύσει. Η Deutsche Bank τέλος, εκτιμούσε ότι η επιμονή της ελληνικής κυβέρνησης στην απομάκρυνση της Τρόικα θα προκαλούσε πιέσεις στο εσωτερικό της Γερμανίας ώστε η ίδια να αποχωρήσει από την παρακμάζουσα ευρωζώνη. Αυτά το 2012, με κυβέρνηση Παπαδήμου και μπροστά στις (τελικά) διπλές εκλογές του καλοκαιριού.

Μια ανασκόπηση του γερμανικού τύπου[3] (Ιούλης 2012) και διάφορων στελεχών της κυβέρνησης Μέρκελ αλλά και της αντιπολίτευσης (SPD) καθιστά σαφές πως η απόσταση που χωρίζει το Gremain (παραμονή) από το Grexit (έξοδος), εξαρτάται αποκλειστικά από τις συνέπειες του ενός ή του άλλου σεναρίου στην ευρωπαϊκή οικονομία. Η νεοεκλεγείσα κυβέρνηση ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ υπό τους Σαμαρά-Βενιζέλο, αντιμετωπίζει το δίλλημα που αντιμετώπισε η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ υπό τον Γ. Παπανδρέου και η συγκυβέρνηση ΠΑΣΟΚ-ΝΔ-ΛΑΟΣ υπό τον Παπαδήμο. Δεν τίθεται ζήτημα για το αν υπήρχε ή δεν υπήρχε σχέδιο για Grexit, ζητούμενο για την αστική τάξη της ευρωζώνης ήταν να βρει μια λύση που να μετριάσει τις συνέπειες τις κρίσης έχοντας στο μυαλό ότι έπρεπε να διαχειριστεί τα PIGS αλλά και το τραπεζικό σύστημα της Ιταλίας (που σήμερα απασχολεί έντονα).

Άρα είναι ξεκάθαρα διατυπωμένη, ήδη από το 2010, η πιθανότητα ενός «συμφωνημένου Grexit» (συντεταγμένη χρεωκοπία), ως θωράκιση της ευρωζώνης αλλά και της καπιταλιστικής οικονομίας της Ελλάδας από τις συνέπειες μιας άτακτης χρεωκοπίας. Ενός «μαλακού» Grexit (για την αστική τάξη, αλλά πολύ σκληρό για την εργατική τάξη) που θα σήμαινε πιθανή αναδιάρθρωση του χρέους, σκληρή δημοσιονομική πειθαρχία και πογκρόμ απολύσεων, εθνικό νόμισμα και αναδιάρθρωση του τραπεζικού συστήματος (σε «καλή» και «κακή» τράπεζα), αλλά υπό την προστασία και την καθοδήγηση της ΕΕ. Η Ελλάδα του συμφωνημένου Grexit θα στερούσε την ικανότητα αποθησαύρισης «σκληρού» συναλλάγματος (ευρώ) από μικροαστικά στρώματα (μικρές επιχειρήσεις, αυτοαπασχολούμενους, αγρότες) και την αστική τάξη αλλά θα προσέφερε μισθούς Βουλγαρίας ή Εσθονίας, δηλαδή χαμηλό κόστος εργασίας, άρα μεγαλύτερο περιθώριο κέρδους γι αυτούς που εκμεταλλεύονται ξένη εργασία και έχουν (κυρίως) εξαγωγική δραστηριότητα αλλά και κάθε μικρό αφεντικό. Με τον τρόπο αυτό η ελληνική οικονομία θα μπορούσε να ανακτήσει μέρος της χαμένης ανταγωνιστικότητάς της, με όχημα την υποτίμηση του εθνικού νομίσματος, πάνω στο πτώμα της εργατικής τάξης. Στη θέση του Μνημονίου που γνωρίσαμε, που επίσης υποτίμησε την τιμή της εργατικής δύναμης (εσωτερική υποτίμηση μέσω μείωσης μισθών, αύξησης των τιμών των βασικών καταναλωτικών αγαθών κλπ), θα είχαμε ένα ακόμα πιο βίαιο και σκληρό μνημόνιο όπου η εσωτερική υποτίμηση θα πραγματοποιούταν με την ελεύθερη-ανεξέλεγκτη υποτίμηση του εθνικού νομίσματος.

Ο Σόιμπλε λοιπόν, κάλλιστα θα μπορούσε να είχε περιγράψει στον Βενιζέλο το 2011 μια εκδοχή συμφωνημένου Grexit (σε περίπτωση που το ΠΑΣΟΚ δεν ήθελε να αποδεχτεί το 1ο Μνημόνιο) και κατανοούμε τι θέλει να πει ο Βενιζέλος όταν λέει με το γνωστό ύφος 1000 καρδιναλίων ότι «αν το δεχόμουν θα γινόμασταν Βενεζουέλα». Εννοεί πως η ελληνική αστική τάξη θα έχανε τα προνόμια που τις παρέχει το ευρώ (σκληρό συνάλλαγμα, φτηνή πίστωση από την ΕΚΤ κλπ) και τότε το πολιτικό σύστημα θα έπρεπε να καταλαγιάσει την οργή του αστικού κόσμου από τη μια και από την άλλη να καταστείλει (πιο) βίαια και αυταρχικά (από αυτό που ζήσαμε) τις διεκδικήσεις της εργατικής τάξης. Επίσης να συνυπολογίσουμε πως στο ΠΑΣΟΚ υπήρχε η άποψη ότι το Μνημόνιο θα κρατήσει 1-2 χρόνια και τότε ως νικητές θα δρέψουν τους καρπούς τους. Ο Βενιζέλος με την τοποθέτησή του εκφράζει τις επιδιώξεις της ελληνικής αστικής τάξης εν έτει 2011 και την απροθυμία της να απεμπολήσει τα προνόμια της ευρωζώνης. Η χρήση της «Βενεζουέλας» είναι συμβολική και χρησιμοποιείται για να τονίσει πως το Μνημόνιο που ακολουθήθηκε ήταν μονόδρομος και οποιαδήποτε παρέκκλιση θα φούντωνε τον κομμουνιστικό κίνδυνο.

Αυτά το μακρινό 2011 με μια καθαρόαιμη αστική κυβέρνηση να προσπαθεί να κάνει και αυτή τη δική της διαπραγμάτευση. Τα χρόνια πέρασαν όμως και το ζήτημα του Grexit συντρόφευσε όπως είπαμε όλες τις μετέπειτα (καθαρόαιμες) αστικές κυβερνήσεις. Προ των πυλών της ανάληψης της κυβέρνησης από τον ΣΥΡΙΖΑ, η συζήτηση περί Grexit και οι απόψεις του Σόιμπλε (που είδαμε πως είναι γνωστές από το 2010) παρουσιάζονταν από όλες τις συνιστώσες του ΣΥΡΙΖΑ ως «μπαμπούλας», ως «αναληθείς», «ανεπίσημες», «τρομοκρατία» κλπ. Δεν λαμβάνονταν υπόψη, παρά τον καταιγισμό ερωτήσεων σε σχέση με την στάση που θα επιδείξει ο ΣΥΡΙΖΑ αν τελικά τεθεί τέτοιο σενάριο στο τραπέζι. Οικοδομήθηκε συνειδητά μια πλαστή εικόνα της πραγματικότητας, όπου ο Σόιμπλε ήταν «ακραίος» αλλά οι ηγέτες της ευρωζώνης (και οι μετέπειτα «Θεσμοί») είναι λογικοί και θα δεχτούν το κοστολογημένο πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης. Η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ δεν πρόλαβε να χαρεί την νίκη της και ένα μήνα μετά στις 20 Φλεβάρη του 2015 υπέκυψε αμαχητί στην Τρόικα. Ασχέτως των σκοπών που είχε η διαπραγματευτική ομάδα και η κυβέρνηση Τσίπρα (δεν κάνουμε δίκη προθέσεων) και το τι θεωρούσε τελικά «έντιμο συμβιβασμό», ο ΣΥΡΙΖΑ στο δημόσιο λόγο εμφανιζόταν εξαιρετικά σίγουρος ότι το Grexit είναι περίπου… μπλόφα. Αν όμως είσαι πεπεισμένος ότι έχεις το χαρτί για να πάρεις την παρτίδα δεν πας πάσο απέναντι σε μια μπλόφα!  Η τραγική συνθηκολόγηση του ΣΥΡΙΖΑ, του κόμματος ΣΥΡΙΖΑ, της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, απέδειξε ότι το συμφωνημένο Grexit που περιγράφει από το 2010 ο Σόιμπλε (και ο Βενιζέλος ισχυρίζεται ότι του προτάθηκε) δεν ήταν μπλόφα, αλλά μια πραγματική εναλλακτική λύση- το Μνημόνιο με δραχμή. Το συμφωνημένο Grexit ήταν μια επιλογή μη-ρήξης, μια πιο βίαιη (κατά πάσα πιθανότητα) εκδοχή των Μνημονίων που γνωρίσαμε. Η στάση του ΣΥΡΙΖΑ απέδειξε ότι ακόμα και το σενάριο της Deutsche Bank για το Geuro ήταν σενάριο ρήξης. Το σενάριο αυτό όταν το περιέγραψε ο Βαρουφάκης οργίασε ο αστικός κόσμος, αλλά και ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ. Η πρόταση του πρώην υπουργού οικονομικών της «πρώτης φορά αριστερής» κυβέρνησης απαιτούσε προετοιμασία για να αντέξει η χώρα (και η διαπραγμάτευση) στον οικονομικό στραγγαλισμό. Τελικά παρέμεινε στην κυβέρνηση χωρίς αρμοδιότητες και στιγματίστηκε ως «συνωμότης». Ο επόμενος «συνωμότης» ήταν η Αριστερή Πλατφόρμα και παντιέρα το «σχεδιαζόμενο ριφιφί» του Λαφαζάνη στο Νομισματοκοπείο. Η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ είχε ήδη, από τις 20 Φλεβάρη, καταλάβει ότι το Grexit (του «κακού» Σόιμπλε) είναι υπαρκτό και όχι μπλόφα. Γι αυτό οδήγησε στη σέντρα τον Βαρουφάκη (ο οποίος καρτερικά περίμενε την καθαίρεσή του και προσπαθούσε να φτιάξει την εικόνα του) και μετέπειτα την Αριστερή Πλατφόρμα και τους «καθάρισε» εύκολα από το κόμμα και τελικά από την κοινοβουλευτική ομάδα το Σεπτέμβρη του 2015 με τις εκλογές νομιμοποίησης του 3ου Μνημονίου.

Με αφορμή λοιπόν την τοποθέτηση της ΛΑΕ για τις δηλώσεις Βενιζέλου, προκύπτει πως το επί της ουσίας ζήτημα (όχι για την ΛΑΕ ή το ΣΥΡΙΖΑ, γενικά για την ελληνική Αριστερά), δεν είναι το τι ήθελε ο Σόιμπλε, αλλά τι τελικά πάλεψε ο ΣΥΡΙΖΑ ως κόμμα και οι διάφορες τάσεις του από τους «προεδρικούς» μέχρι την Αριστερή Πλατφόρμα, αλλά και η Αριστερά εκτός του ΣΥΡΙΖΑ (ΚΚΕ-ΑΝΤΑΡΣΥΑ κλπ); Είναι σαφές ότι, η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ ήταν 100% με το ευρώ και η αντιπολίτευση δεν είχε σχέδιο οργάνωσης της σύγκρουσης και της ρήξης. Εναλλακτικό σχέδιο σύγκρουσης και ρήξης με την ευρωζώνη δεν κατατέθηκε ούτε από την αντιπολίτευση του ΣΥΡΙΖΑ, ούτε από την εκτός ΣΥΡΙΖΑ Αριστερά! Ο ΣΥΡΙΖΑ πήγαινε ολοταχώς για Μνημόνιο και η πορεία ήταν ανεπίστρεπτη. Το σχέδιο Βαρουφάκη δεν μπορούσε να εφαρμοστεί γιατί ο ΣΥΡΙΖΑ δεν επιθυμούσε ούτε μισή ρήξη με το ευρώ και τα προνόμια της ελληνικής αστικής τάξης. Το σχέδιο της Αριστερής Πλατφόρμας πνίγηκε μεταξύ στάσης πληρωμών, ρήξης με το ευρώ και παραμονής στην ΕΕ. Τελικά, στις 9 Ιούλη του 2015, αμέσως μετά το Δημοψήφισμα, η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ πήγε να διαπραγματευτεί με την Τρόικα την πρότασή της, το δικό της Μνημόνιο –τη γνωστή «πρόταση των 47 σελίδων» προς τους θεσμούς-. Οι «47 σελίδες» ήταν Μνημόνιο, αλλά αυτό δεν έτυχε σχολιασμού από την Αριστερή Πλατφόρμα. Αξίζει να θυμηθούμε επίσης τοποθετήσεις που έλεγαν με πως πρέπει η έξοδος από την ευρωζώνη να πραγματοποιηθεί χωρίς να στάξει αίμα στο χαλί (Κ. Λαπαβίτσας).[4] Ακόμα αξίζει να ανατρέξουμε σε τοποθετήσεις που πραγματοποιούνταν και μπροστά στο κομματικό ακροατήριο και τους οπαδούς του Σύριζα, όπου η επιλογή της ρήξης παρουσιαζόταν πλέον ως σχέδιο στη σφαίρα της φιλοσοφίας και σαν τρένο που τώρα πια πέρασε (Μ. Μπόλαρη, Εκδήλωση Iskra-rProject 23-6-15, Περιστέρι).[5] Και θα μπορούσαμε να παραθέσουμε αναρίθμητες τοποθετήσεις και του Π. Λαφαζάνη με διακηρύξεις περί «διεκδίκησης» διαγραφής του χρέους, περί «νομικής» επίλυσης του χρέους και πολλά άλλα που στο διαταύτα δεν συγκροτούσαν ένα σχέδιο, αλλά μια αφήγηση εκτός πραγματικότητας. Με αυτό τον γαλαξία ανεδαφικών, μισών ή και αντικρουόμενων απόψεων εντός του ΣΥΡΙΖΑ, την ΑΝΤΑΡΣΥΑ να διεκδικεί κάποιο ρόλο «αντιπολίτευσης στο δρόμο» και το ΚΚΕ να έχει σβήσει ακόμα και από τις εκλογικές διακηρύξεις του την πάλη για την διπλή έξοδο από ευρωζώνη και ΕΕ, κρατώντας μόνο την πάλη για αποδέσμευση από την ΕΕ, το μέλλον δεν ήταν ευοίωνο. Εναλλακτικό σχέδιο στο Μνημόνιο του ΣΥΡΙΖΑ, δεν κατατέθηκε (δυστυχώς) ποτέ. Εναλλακτική πρόταση εξουσίας, πέρα από την υποταγή στην ελληνική αστική τάξη δεν υπήρξε.

Τι συνέβη μετά το Δημοψήφισμα στην διαπραγμάτευση; Στις 10 Ιούλη του 2016, κυκλοφόρησε στα κλιμάκια της διαπραγμάτευσης ένα non-paperσύμφωνα με το οποίο δυο ενδεχόμενα ήταν δυνατά: είτε εφαρμογή Μνημονίου σύμφωνα με τις απαιτήσεις των δανειστών, είτε time-out (έξοδος) από την ευρωζώνη, πιθανή αναδιάρθρωση του χρέους κατά τα πρότυπα του «Club του Παρισιού»[6] μέσα στα επόμενα (τουλάχιστον) 5 χρόνια, παραμονή της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και ανθρωπιστική-τεχνική υποστήριξή της. Η αναδιάρθρωση τύπου «Club του Παρισιού» θα μπορούσε είτε να αφορά το κούρεμα του 50% του εξωτερικού χρέους ή την αναδιάρθρωσή του μέσω της επιμήκυνσης της αποπληρωμής, ώστε και στις δυο περιπτώσεις το μη-βιώσιμο ελληνικό χρέος να καθίστατο «βιώσιμο». Αυτό το non-paper ήταν δια χειρός Σόιμπλε σύμφωνα με τα διεθνή ρεπορτάζ. Η διαπραγματευτική ομάδα των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ υπέγραψε το 3ο Μνημόνιο κάτω από λίγο πολύ ίδιες συνθήκες με τις αντίστοιχες που αντιμετώπισαν οι κυβερνήσεις του 1ου και του 2ου Μνημονίου. Η Τρόικα προσέφερε ξανά τις ίδιες επιλογές και στον ΣΥΡΙΖΑ και την ελληνική αστική τάξη. Η ΤΙΝΑ (There Is No Alternative), ο μονόδρομος, που παρουσίασε ο Τσίπρας ήταν ο ίδιος μονόδρομος που ακολούθησε το ΠΑΣΟΚ και ο Βενιζέλος το 2011. Όπως έλεγαν τότε και οι οπαδοί του «ΝΑΙ», αν κερδίσει το «ΟΧΙ» θα γίνουμε… Βενεζουέλα.

Η περιοδολόγηση που επιχειρούμε αποδεικνύει ότι για την ευρωπαϊκή αστική τάξη, το συμφωνημένο Grexit δεν είναι τιμωρία των «έξω» προς τον ελληνικό λαό, όπως το εμφανίζει η πλειοψηφία της Αριστεράς και ο ανορθολογισμός της ακροδεξιάς. Το συμφωνημένο Grexit είναι τιμωρία για την ελληνική αστική τάξη αν αποτύχει να συγκρατήσει την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας, αλλά και σωτηρία της απέναντι στην εργατική τάξη και τον κομμουνισμό. To Grexit που προσφέρει ο Σόιμπλε ήταν ανέκαθεν μια συμφωνία που θα μπορούσε να ισχυροποιήσει την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και την οικονομική σταθερότητα στην ευρωζώνη και ταυτόχρονα να επανεκκινήσει την ελληνική οικονομία μεν, αλλά πάνω σε μια ιστορικών διαστάσεων καταβαράθρωση της τιμής της εργατικής δύναμης στην Ελλάδα μέσω της υποτίμησης του εθνικού νομίσματος δε. Το συμφωνημένο Grexitείναι ένα πιο βίαιο Μνημόνιο από αυτό που γνωρίσαμε και στόχο έχει να ισοπεδώσει τις κατακτήσεις και τις ελευθερίες της εργατικής τάξης, όχι των καπιταλιστών. Αυτό το non-paper του Ιούλη του 2016, ακόμα και αν κάποιος θέλει να το αμφισβητήσει (και έχει κάθε δικαίωμα ως προς την εγκυρότητά του) δεν είναι σε αντίθεση με τα Μνημόνια που εφαρμόζονται και την από 6ετίας διακηρυγμένη θέση του Σόιμπλε. Ο «κουρασμένος» από τη διαπραγμάτευση Τσίπρας είχε δυο πραγματικές επιλογές: είτε να ξεπουπουλιάσει το ΟΧΙ με ένα νέο Μνημόνιο εντός ευρωζώνης ή με ένα πιο σκληρό Μνημόνιο εκτός ευρωζώνης. Η αντιπολίτευση (Αριστερή Πλατφόρμα), είχε επίσης δυο, αλλά πολύ διαφορετικούς δρόμους,: είτε  να ρίξει την κυβέρνηση και να καλέσει την εργατική τάξη και την υπόλοιπη Αριστερά να στηρίξει ή να συμπράξει στο σχέδιό της, είτε να περιμένει καρτερικά πότε η ηγετική ομάδα θα προκαλέσει τη διάσπαση του κόμματος. Και η στάση που ακολούθησε «στηρίζουμε την κυβέρνηση, καταψηφίζουμε το Μνημόνιο» ήταν η δεύτερη εκδοχή. Η Αριστερή Πλατφόρμα μπροστά στο ίδιο δίλλημα «ρήξη ή Μνημόνιο» ακολούθησε ένα ενδιάμεσο δρόμο που την συνέτριψε εκλογικά και δυστυχώς ο δρόμος αυτός που είναι ένα μίγμα ρήξης και συμφωνίας με την ΕΕ επικυρώθηκε και από το ιδρυτικό συνέδριό της. Η τακτική αυτή δεν διέφερε με την τακτική του «νίπτω τας χείρας μου» που ακολούθησε η ΑΝΤΑΡΣΥΑ και το ΚΚΕ. Και οι τρεις πολιτικοί σχηματισμοί παρουσίασαν ανεδαφικές προτάσεις. Η Αριστερά που στρατεύθηκε με το «ΟΧΙ» απέτυχε να κερδίσει το ρήγμα που άνοιξε γιατί απλά δεν είχε σχέδιο!

Τέλος, προς υποστήριξη των όσων έχουμε δει τα τελευταία 6 χρόνια και παρουσιάστηκαν και εδώ σε σχέση με το τι πραγματικές επιλογές παρείχε η ΕΕ και το ΔΝΤ στην Ελλάδα μπορούμε να ανατρέξουμε και στα Wikileaks[7] όπου τα αποχαρακτηρισμένα μηνύματα προς την Κλίντον αναφέρουν πως ο Σόιμπλε ήταν αρνητικός ως προς την δημιουργία των ευρωομολόγων που πρόκρινε ο Ολάντ (συμφωνούσε ο Τσίπρας και ο ΣΥΡΙΖΑ) και αναμετριόταν με το δίλλημα ενιαία ευρωζώνη ή δυο ταχυτήτων. Τα ευρωομόλογα του Ολάντ, του νεοεκλεγέντα τότε με συνθήματα αντι-λιτότητας, ήταν η γραμμή άμυνάς του απέναντι στην γραμμή του Σόιμπλε για time-out (έξοδο) από την ευρωζώνη. Η τελική μορφή των Μνημονίων που εφαρμόστηκαν στην Ελλάδα και η πορεία από αξιολόγηση σε αξιολόγηση και ο κίνδυνος αποπομπής από την ευρωζώνη στην γωνία, μάλλον δικαιώνουν τα δυο σενάρια που έθετε ο Σόιμπλε το 2010, παρά οποιονδήποτε άλλον. Αξίζει όμως να αναφέρουμε πως τα όσα αποκαλύπτουν τα έγγραφα από το Wikileaks σε σχέση με το «κρυφό» σχέδιο του Σόιμπλε τα σχολίασε ο ίδιος ο Γιάννης Βαρουφάκης, ο οποίος λέει πως το 2012 χάθηκε μια ευκαιρία διαπραγμάτευσης του 2ου Μνημονίου υπό την απειλή του -ανεπιθύμητου για τον Σόιμπλε- Grexit. Ακόμα και να δεχτούμε τον ισχυρισμό περί χαμένης ευκαιρίας τι θα κερδίζαμε; Σύμφωνα με τον Βαρουφάκη θα κερδίζαμε -ενδεικτικά- την αναδιάρθρωση του χρέους, χαμηλά πρωτογενή πλεονάσματα και ρύθμιση κόκκινων δανείων. Δηλαδή μια τρύπα στο νερό… Αποδίδει δε την ήττα της πρώτης συγκυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ στο ότι το 2015 δεν υπήρχαν πλέον διαπραγματευτικά χαρτιά. Το Grexit δηλαδή δεν ήταν πια δυσβάσταχτο για την ευρωζώνη; Το ερώτημα αυτό παραμένει αναπάντητο από των πρώην υπουργό των Οικονομικών αλλά μάλλον δεν ενδιαφέρει και κανέναν πλέον. Αυτό που μένει είναι ότι ο Σόιμπλε δεν είναι ένας γραφικός ξεμωραμένος, αλλά ένας αστός πολιτικός που πράττει με βάση τα συμφέροντα της αστικής τάξης.

Η ήττα του ΣΥΡΙΖΑ είναι ήττα όλης της Αριστεράς και του εργατικού κινήματος. Αν δεν γίνει κατανοητό ό,τι η ευκαιρία που μας δόθηκε το 2011-2 και επανεμφανίστηκε τον Ιούλη του 2016 πέρασε ανεκμετάλλευτη και δεν υπάρχει γυρισμός, θα κλωθογυρίζουμε ιδεολογήματα και ανούσιες αντιπαραθέσεις που δεν προσφέρουν τίποτε στην αποτίμηση της εξαετίας των Μνημονίων, των λαθών και των ανεπαρκειών της Αριστεράς. Το να δίνουμε αξία σε άθλια πρόσωπα όπως ο Βενιζέλος, που θέλει να νοιώθει ο εκλεκτός των αστών που του λένε τα «μυστικά» τους, και να μην αναζητούμε το τι είναι αληθές και τι είναι μύθος επίσης δυσχεραίνει την μεγάλη προσπάθεια που πρέπει να καταβάλει η Αριστερά για να επουλώσει την ήττα της. Είναι λάθος να συμμετέχουμε στην διόγκωση του ανορθολογισμού που αναπτύσσεται πάνω στην ήττα του εργατικού κινήματος και της Αριστεράς, που αποδίδει όλα τα μνημονιακά δεινά σε «μυστικά σχέδια», σε «εκδικητικότητα των ξένων» κλπ. Τα δεινά που ζούμε τα προκαλεί η ελληνική αστική τάξη σε συμμαχία με την ευρωπαϊκή και αμερικάνικη οικονομική και πολιτική ελίτ. Οι έλληνες βιομήχανοι, τραπεζίτες, εφοπλιστές κλπ και το δικό τους κράτος ευθύνεται για την καταβαράθρωση των όρων ζωής μας και την περιστολή των δικαιωμάτων μας. Δεν φταίνε οι «ξένοι», ο εχθρός είναι μέσα στην ίδια μας την χώρα και πρώτος  θα μας επιτεθεί (με τα όπλα) όταν πλέον θα αμφισβητηθεί η κυριαρχία και τα προνόμιά του. Και αν θέλουμε να σκιαγραφήσουμε την εικόνα από το μέλλον, μπορούμε να πούμε ότι οι εκβιασμοί που δέχτηκε η εργατική τάξη τον Ιούλη του 2016 στο Δημοψήφισμα θα είναι απογευματινός ανοιξιάτικος περίπατος…

Για την εργατική τάξη και την Αριστερά καμιά πολιτική πρόταση δεν μπορεί να πατήσει στη γη και την πραγματικότητα αν δεν ξεκινά από την σύγκρουση με το ντόπιο κεφάλαιο και τα συμφέροντά του. Καμιά πολιτική πρόταση δεν μπορεί να περπατήσει όταν βασίζεται σε μύθους, ιδεολογήματα και συνομωσιολογικού τύπου αναλύσεις της κατάστασης και των γεγονότων. Αμφισβητούμε την παραμονή της χώρας στο ευρώ και την ΕΕ επειδή είναι στρατηγική επιλογή της ελληνικής αστικής τάξης, τόσο για να εκμεταλλεύεται βαθύτερα την εργατική τάξη στην Ελλάδα, εμάς, όσο και για να παίρνει μέρος στην λεία από την εκμετάλλευση της εργατικής τάξης της Ευρώπης αλλά και εκτός της Ευρώπης με την συμμετοχή στο ΝΑΤΟ κλπ. Αμφισβητούμε την ΕΕ, την φυλακή των λαών με δεσμοφύλακες τις αστικές τάξεις της Ευρώπης, άρα και τη δική μας. Μια κυβέρνηση που θα εκφράζει τα εργατικά συμφέροντα δεν μπορεί να αφήνει υποψίες συμμόρφωσης με τις δανειακές υποχρεώσεις της ή αναζήτησης των δίκαιων επιδιώξεών της στα ευρωπαϊκά και διεθνή δικαστήρια. Μια κυβέρνηση της εργατικής τάξης και των σύμμαχων μικροαστών θα κηρύξει τον πόλεμο στους δανειστές διαγράφοντας μονομερώς το χρέος, διακόπτοντας την αποπληρωμή του άμεσα, και την ίδια στιγμή θα παλεύει για να θέσει υπό τον έλεγχό της την βιομηχανία, την γη, τον στόλο με αρχές αιρετότητας και ανακλητότητας σε όλα τα επίπεδα της εργατικής διεύθυνσης της παραγωγής. Η νέα οργάνωση της οικονομίας δεν αφήνει περιθώρια διατήρησης σχέσεων με την ευρωζώνη ή την ΕΕ.

Ιστορικό καθήκον της Αριστεράς είναι να ενημερώσει, να «εκπαιδεύσει» και να καθοδηγήσει την εργατική τάξη για να καταλάβει την εξουσία και να ξηλώσει τον αστικό κρατικό μηχανισμό εγκαθιδρύοντας το δικό της κράτος και τη δική της δημοκρατία, τη δική της κοινωνία.  

Τ. Σ.



[1] http://laiki-enotita.gr/?p=7257

[2] https://www.ft.com/content/2a205b88-2d41-11df-9c5b-00144feabdc0

[3] http://bruegel.org/2012/07/views-on-grexit-a-summary-of-german-media/

[4] http://www.protothema.gr/politics/article/459629/lapavitsas-sti-bildna-fugoume-apo-to-euro-horis-na-staxei-aima-sto-hali/

[5] https://rproject.gr/video/maria-mpolari-peristeri-23-6

[6] Το «Club του Παρισιού» αποτελεί μια ανεπίσημη ομάδα 21 πιστωτριών χωρών μεταξύ αυτών η Γαλλία, η Γερμανία, οι ΗΠΑ και το ΗΒ που αναλαμβάνουν την αναδιάρθρωση χρεών κυρίως των τρίτων χωρών, των αναπτυσσόμενων κλπ.

[7] https://www.thepressproject.gr/article/91348/Aporrito-eggrafo-ton-IPA-prodidei-ta-sxedia-Soimple-to-2012---Sxolio-Baroufaki

Αναζήτηση

Γνώμες